De gemeente Midden-Delfland is ontstaan door een herindeling in het Westland. De 7 gemeenten in het Westland werden op 1 januari 2004 heringedeeld in 2 gemeenten. Gemeente Midden-Delfland, die bestaat uit Schipluiden en Maasland, en gemeente Westland, die bestaat uit Monster, De Lier, 's Gravenzande, Wateringen en Naaldwijk.De voormalige zeven Westlandse gemeenten De Lier, ’s-Gravenzande, Maasland, Monster, Naaldwijk, Schipluiden en Wateringen kennen een lange traditie van samenwerking.
Eind jaren negentig ontstaat echter de vraag of deze samenwerking voldoende is om de gemeentelijke belangen - ten gunste van burgers, bedrijven en maatschappelijke instellingen - zo goed mogelijk te kunnen behartigen.
Begin 2000 laten daarom de zeven betrokken gemeentebesturen het onderzoeksbureau IVA Tilburg onderzoeken hoe de toekomst van het Westland vorm kan krijgen. Daarbij staat het belang van de Westlandse bevolking en het bedrijfsleven voorop.
In oktober 2000 verschijnt het rapport "De toekomstige bestuurlijke organisatie van het Westland". Verschillende scenario’s zijn mogelijk, van het laten voortbestaan van de huidige situatie tot het samenvoegen van de zeven Westlandse gemeenten tot één gemeente. Elk van de varianten heeft zijn voor- en nadelen. En elk gemeentebestuur heeft z'n eigen mening en prioriteiten.
Dat blijkt toen in juni 2001 de gemeenteraden een voorlopig standpunt innemen over de bestuurlijke organisatie van het Westland.
Op 19 september 2001 mogen de inwoners van de zeven Westlandse gemeenten tijdens een Volksraadpleging aangeven wat zij vinden van het voorlopige standpunt dat de gemeenteraad heeft ingenomen. De volksraadpleging is een advies van de burgers aan de zeven gemeenteraden. De gemeenteraden laten dit advies zwaar meewegen bij het bepalen van hun definitieve standpunt over de bestuurlijke organisatie in het Westland.
De gemeenteraad van Schipluiden kiest op 18 oktober 2001 unaniem voor de zogenoemde 5-2 variant. Dit is de variant waarbij Schipluiden en Maasland fuseren en de overige vijf gemeenten opgaan in één gemeente Westland.
Ook Maasland kiest voor deze variant, in de overige vijf gemeenten wordt gekozen voor de 7-0 variant, dus voor één gemeente Westland.
Nadat de zeven Westlandgemeenten geen overeenstemming bereiken over een unaniem standpunt, starten Maasland en Schipluiden eind oktober 2001 een samenvoegingsprocedure.
Op 13 november neemt de provincie de regie in het herindelingsproces over en begint zelf een zogeheten arhi-procedure. De samenvoegingsprocedure van Maasland en Schipluiden komt daardoor –voorlopig- tot stilstand.
Medio april 2002 maken Gedeputeerde Staten (GS) van Zuid-Holland hun ontwerp-herindelingsadvies voor de gemeentelijke herindeling van het Westland bekend.
GS willen uit de huidige zeven gemeenten twee nieuwe gemeenten laten ontstaan:
Een gemeente Westland (96.000 inwoners), bestaande uit de huidige gemeenten Naaldwijk, Monster, 's-Gravenzande, Wateringen en De Lier en
Een gemeente Midden-Delfland (18.000 inwoners), bestaande uit de huidige gemeenten Schipluiden en Maasland.
De grens tussen Delft en Schipluiden wordt getrokken op basis van het convenant tussen beide gemeenten uit augustus 2000.
De Dijkpolder ten zuidwesten van de rijksweg A 20 gaat over van Maasland naar Maassluis.
Het bedrijventerrein Coldenhove, de Oude Campspolder en het Transportcentrum gaan over naar de nieuwe gemeente Westland.
Inwoners en gemeentebesturen kunnen tot medio juli 2002 hun reactie geven op dit voorstel van Provinciale Staten.
Gedeputeerde Staten stelt op 21 augustus 2002 een definitief herindelingsadvies vast. In dit voorstel gaan behalve de in het ontwerp-herindelingsadvies genoemde gebieden ook de glastuinbouwgebieden van de Dorppolder en de Groeneveldse polder van Schipluiden naar de nieuwe gemeente Westland over. Recreatiegebied Het Kraaijennest dat nu nog bij De Lier hoort wordt bij de gemeente Midden-Delfland ingedeeld.
De colleges van Schipluiden en Maasland vinden weliswaar de definitieve keuze voor een fusie van Schipluiden een Maasland goed, maar zijn ontstemd over het voorgestelde grensbeloop van de nieuwe gemeente. Zij tekenen dan ook bezwaar aan tegen de provinciale plannen.
Naar aanleiding van bespreking van het concept-herindelingsadvies in de statencommissie West op 25 september 2002 wordt besloten het Delftse gedeelte van Midden-Delfland ten zuiden van Delft en ten westen van de spoorlijn in te delen bij de nieuwe Midden-Delflandgemeente. De rest van het voorstel blijft onveranderd.
Op 8 oktober 2002 stellen GS de statenvoordracht herindelingsadvies Westland vast.
Provinciale Staten nemen op 16 oktober 2002 het herindelingsadvies Westland aan. In het definitieve advies blijft het grootste gedeelte van de Oude Campspolder, die in eerdere concepten aan de gemeente Westland werd toegevoegd, behouden voor de gemeente Midden-Delfland.Vervolgens bieden Gedeputeerde Staten het advies aan de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en de betrokken gemeenteraden aan.
De zeven Westlandse gemeenten pleiten begin december 2002 in een gezamenlijke brief aan minister Remkes van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties voor een voortvarende aanpak van het wetgevingsproces dat moet leiden tot de herindeling van het Westland per 1 januari 2004.
De ministerraad stemt, op voorstel van minister Remkes van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, op 13 december 2002 in met het wetsvoorstel tot gemeentelijke herindeling van het Westland. Voorgesteld wordt de gemeenten De Lier, ’s-Gravenzande, Monster, Naaldwijk en Wateringen samen te voegen tot de nieuwe 'glasgemeente' Westland. De gemeenten Maasland en Schipluiden fuseren tot de nieuwe 'grasgemeente' Midden-Delfland. Bij de bepaling van de grens tussen de twee nieuwe gemeenten is in hoofdzaak het onderscheid tussen glas en gras leidend.
De Tweede Kamer stemt op 22 mei 2003 unaniem in met het wetsvoorstel.
De Eerste Kamer heeft op 17 juni 2003 ingestemd met het wetsvoorstel Herindeling Westland. Hiermee is de samenvoeging van de gemeenten Maasland en Schipluiden tot een nieuwe gemeente Midden-Delfland per 1 januari 2004 een feit.
Alle grenswijzigingen in beeld
Licht groen: bestaand gebied van Schipluiden en Maasland samen
Donkergroen: toegevoegd grondgebied (van De Lier en Delft)
Geel: afgestaan grondgebied (aan omliggende gemeenten Maassluis, Westland en Delft)
